Logo
TH | EN

สิริแห่งศิลป์ ปิ่นแห่งสยาม: เทิดพระเกียรติสมเด็จพระพันปีหลวง

สมาคมผู้ค้าอัญมณีไทยและเครื่องประดับ ขอน้อมรำลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณอันหาที่สุดมิได้ของ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ที่ทรงมีต่ออุตสาหกรรมอัญมณีและเครื่องประดับไทย พระราชกรณียกิจของพระองค์มิใช่เป็นเพียงการส่งเสริมงานศิลปะเพื่อความงดงามเท่านั้น แต่คือ พระราชดำริที่เปี่ยมด้วยพระวิสัยทัศน์อันกว้างไกล ซึ่งได้วางรากฐานอันมั่นคงให้แก่มรดกทางวัฒนธรรมและเศรษฐกิจของชาติอย่างยั่งยืน

พระราชปณิธานของพระองค์เชื่อมโยง 3 เป้าหมายหลัก อย่างสมบูรณ์ ได้แก่:

  1. การอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม อันประเมินค่ามิได้
  2. การบรรเทาปัญหาความยากจนในชนบท ผ่านการสร้างอาชีพและรายได้ที่มั่นคง
  3. การยกระดับอัตลักษณ์และเกียรติภูมิของชาติไทย ในเวทีโลก

พระราชกรณียกิจเหล่านี้สะท้อนถึงปรัชญาการพัฒนาจากระดับรากหญ้า ดังพระราชดำรัสอันลึกซึ้งที่ว่า “พระเจ้าอยู่หัวเป็นน้ำ ฉันจะเป็นป่า” ซึ่งแสดงถึงพระราชปณิธานในการทรงงานสนับสนุนพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เพื่อสร้างความเข้มแข็งให้แก่ประเทศชาติ

ด้วยการก่อตั้ง มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ และสถาบันที่เกี่ยวเนื่อง สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงได้ทรงพลิกฟื้นงานศิลปะพื้นบ้านที่ถูกมองข้าม และงานช่างฝีมือชั้นสูงของราชสำนักที่ใกล้จะสูญหาย ให้กลายเป็นสัญลักษณ์แห่งความภาคภูมิใจของชาติมาอย่างยาวนาน


ฟื้นมรดกศิลป์แผ่นดิน: จากขุนเขาสู่ราชสำนัก

พระวิสัยทัศน์ของพระองค์ได้ก่อให้เกิดการฟื้นฟู อนุรักษ์ และต่อยอดงานหัตถศิลป์เครื่องประดับและงานโลหะอันล้ำค่าแขนงต่างๆ อย่างเป็นรูปธรรม สร้างระบบนิเวศที่สมบูรณ์พร้อมสำหรับความเป็นเลิศทางศิลปะ

เครื่องเงินแห่งขุนเขา: เชิดชูคุณค่าศิลปะแห่งชาติพันธุ์

เมื่อทรงทราบว่าช่างฝีมือชาวไทยภูเขาประสบปัญหาในการจำหน่ายผลงานเครื่องเงินแบบดั้งเดิม อันเป็นส่วนสำคัญของอัตลักษณ์และจิตวิญญาณของพวกเขา สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงจึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พวกเขาเข้ารับการฝึกอบรมที่โรงฝึกศิลปาชีพ

แนวทางของพระองค์คือการให้คำแนะนำอย่างเข้าอกเข้าใจและเคารพในวัฒนธรรมดั้งเดิม ทรงแนะนำให้พัฒนารูปแบบใหม่ที่ตอบสนองตลาดในวงกว้างขึ้น แต่ในขณะเดียวกันก็ ทรงเน้นย้ำให้รักษาลวดลายอันเป็นเอกลักษณ์และแก่นแท้ของแต่ละชนเผ่าไว้ ก่อให้เกิดการอนุรักษ์วัฒนธรรมที่มีชีวิต สามารถปรับตัวเพื่อความอยู่รอด และผสานชุมชนเหล่านี้เข้ากับเรื่องราวทางวัฒนธรรมของชาติได้อย่างงดงาม

ประกายแห่งราชสำนัก: การฟื้นฟูศิลปะเครื่องถมและเครื่องคร่ำ

เครื่องถม (การสลักลายแล้วถมด้วยยาถมสีดำ) และ เครื่องคร่ำ (การฝังเส้นเงินหรือทองลงบนผิวเหล็ก) คือศิลปะชั้นสูงของราชสำนักที่ใกล้จะสูญสิ้นไปในช่วงกลางศตวรรษที่ 20

มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ ได้ใช้ความพยายามอย่างยิ่งยวดในการสืบหาครูช่างที่ยังหลงเหลืออยู่ และจัดตั้งโรงฝึกเพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้นี้ให้แก่ช่างฝีมือรุ่นใหม่ ความสำเร็จอันยิ่งใหญ่ในการฟื้นฟูครั้งนี้ ปรากฏเป็นประจักษ์พยานชิ้นเอก ณ พิพิธภัณฑ์ศิลป์แผ่นดิน นั่นคือ พระที่นั่งพุดตานจำลองคร่ำทอง อันวิจิตรตระการตา

ธำรงมาตรฐานช่างทองหลวง: สุดยอดงานช่างไทย

แม้ว่ามูลนิธิฯ จะมุ่งเน้นการฝึกฝนราษฎร แต่จิตวิญญาณและมาตรฐานของสถาบันสิริกิติ์นั้น ได้รับอิทธิพลอย่างลึกซึ้งจากขนบธรรมเนียมอันสูงส่งของ "ช่างทองหลวง" ซึ่งถือเป็นสุดยอดของงานช่างทองไทย

สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงทรงยกระดับผลงานของสมาชิกศิลปาชีพ เป็นการ สืบทอดมาตรฐานอันความปราณีตของช่างหลวง จากศิลปะชั้นสูงของราชสำนักในอดีตมาสู่ช่างฝีมือของแผ่นดิน


การเผยแพร่ศิลปาชีพสู่สากล

นอกจากการฟื้นฟูและสร้างสรรค์แล้ว การเผยแพร่ผลงานศิลปาชีพให้เป็นที่รู้จักทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ ถือเป็นอีกหนึ่งพระราชกรณียกิจสำคัญที่ดำเนินการอย่างต่อเนื่องและสม่ำเสมอ

สมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงเป็นผู้นำในการเป็นแบบอย่างแก่ประชาชน โดยโปรดที่จะทรงใช้สอยผลิตภัณฑ์ศิลปาชีพทุกชนิดด้วยพระองค์เอง ไม่ว่าจะเป็น ฉลองพระองค์ที่ตัดเย็บจากผ้าไหมแพรวา ผ้าไหมมัดหมี่ และผ้าปักของชาวไทยภูเขา ไปจนถึงกระเป๋าทรงถือที่ประดิษฐ์จากย่านลิเภา หรือเครื่องเงินเครื่องทองอันเป็นฝีมือของนักเรียนศิลปาชีพ

 

การที่พระองค์ทรงใช้ผลงานเหล่านี้ในทุกโอกาส ทั้งในและต่างประเทศ ได้ยกระดับงานฝีมือของราษฎรให้กลายเป็นของสูงค่าที่เปี่ยมด้วยรสนิยม และสร้างความภาคภูมิใจให้แก่ผู้ผลิต อันเป็นกลยุทธ์การส่งเสริมอัตลักษณ์ชาติที่ลึกซึ้งและทรงประสิทธิภาพที่สุด


มรดกอันยั่งยืนแห่งอุตสาหกรรมอัญมณีไทย

จากเครื่องเงินของกลุ่มชาติพันธุ์ งานโลหะชั้นสูงของราชสำนัก จวบจนนวัตกรรมจากวัสดุธรรมชาติ (เช่น ปีกแมลงทับ) พระราชกรณียกิจของสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวงได้สร้าง การผสมผสานการอนุรักษ์ นวัตกรรม และความหลากหลายไว้อย่างสมบูรณ์

พระองค์ทรงคัดสรรงานหัตถศิลป์ที่หลากหลายอย่างมีกลยุทธ์ เพื่อให้นิยามของ "เครื่องประดับไทย" มีความครอบคลุมมรดกทางศิลปะของชาติอย่างแท้จริง ตั้งแต่ขุนเขาจรดราชธานี 

ปวงข้าพระพุทธเจ้า สมาคมผู้ค้าอัญมณีไทยและเครื่องประดับ ขอน้อมเกล้าน้อมกระหม่อมเทิดพระเกียรติคุณ และสืบสานพระราชปณิธานในการผลักดันอุตสาหกรรมอัญมณีและเครื่องประดับไทยให้เป็นที่ประจักษ์ในเวทีโลกสืบไป

ด้วยเกล้าด้วยกระหม่อม ขอเดชะ

 

Related Post

Tax Benefits for Thailand’s Gem and Jewelry Industry | Import Duty Exemption & VAT 0%

Tax Benefits for Thailand’s Gem and Jewelry Industry | Import Duty Exemption & VAT 0%

Comprehensive overview of tax Benefits for members of the Thai Gem and Jewelry Traders Association, including import duty exemptions, VAT 0% privileges, and personal income tax exemptions to enhance global competitiveness.

Empowering Thai Gemstone Entrepreneurs for the Global Arena

Empowering Thai Gemstone Entrepreneurs for the Global Arena

A Comprehensive Guide to HS Codes, Export Documentation, and International Standards

ESG in the Gemstone Industry: 3 Pillars for Sustainable Growth

ESG in the Gemstone Industry: 3 Pillars for Sustainable Growth

Explore how the Thai gemstone industry is driving ESG through transparent sourcing, environmental care, and labor welfare to create long-term value for business and society.

© 2021 TGJTA All Rights Reserved.